3.png
De Winterboeken van de Margriet

Week in Beeld


Zonder huiselijkheid geen geluk. Moeder wist, wat zij deed, toen zij een abonnement op de Geïllustreerde Pers nam. Zij heeft bemerkt, hoeveel dit interessante familieweekblad tot de gezellige stemming in huis bijdraagt. 

‘Ons Geïllustreerd Weekblad”
Vanaf 30 september 1938 wordt door de Geïllustreerde Pers in Amsterdam het familieweekblad “De Week in Beeld, Geïllustreerd familieweekblad voor Nederland” uitgegeven. Het losse omslag dat om Week in Beeld en ook om de andere titels van GP zat heette “Ons Geïllustreerd Weekblad”.


Ons geïllustreerd Weekblad 1935-04/1935-05/1935-09

- Wekelijks biedt de Geïllustreerde Pers U een schat van interessante foto-reportages over actueele onderwerpen. Boeiende feuilletons en uitstekende korte verhalen schenken U uren leesgenot. In de rubriek “Puzzelen-Piekeren-Proesten” vinden de liefhebbers van prijsvragen, dammen, schaken en goede humor een prettig tijdverdrijf. De G.P. is een gezellig en boeiend familieweekblad. Bovendien ontvangt u wekelijks nog een leuk kinderblad en een practisch en interessant damesblad -.

    

Het tijdschrift wordt gedrukt bij de NV Nederlandsche Diepdruk Inrichting in Deventer. De Week in Beeld is de voortzetting van Stad en Land en het blad wordt uitgegeven met een aantal provinciale kopbladen. Deze bladen (Gelderland in Woord en Beeld, Utrecht in Woord en Beeld, Het Noorden in Woord en Beeld , Fen Fryske Groun en Van Eigen Erf) worden vanaf de jaren twintig als zelfstandige uitgaven uitgegeven door de Noord Nederlandsche Uitgevers Maatschappij in Deventer. 


Kapitola, een Amerikaansch verhaal. Gratis premie voor de abonnés van Fen Fryske Groun, geillustreerd familieweekblad voor Friesland./Langs een omweg en andere verhalen. Gratis premie voor de abonnés van Fen Fryske Groun, geillustreerd familieweeklbad voor Friesland./Vergolden. Vrij naar het Duitsch. Gratis premie voor de lezers van Fen Fryske Groun, geillustreerd weekblad voor Friesland.


De erfgename van Astenberg. Naar het Duitsch. Gratis premie voor de abonne’s op Fen Fryske Groun. Voorplaat van Van Uffelen./Onder valsche verdenking. Vrij naar het Engelsch door Mark Alleston. Gratis premie voor de abonne’s op “Van Eigen Erf”. November 1932./Oet ‘t leven van Freerk Proemker en aanner Grunnegers. ‘n Handjevol braiven van Pait Lombok en Derk Dontje. Oetgave van en oet “Het Noorden in Woord en Beeld”-(Grunnen). 

In 1938 worden ze, samen met de Nederlandsche Diepdruk Inrichting, overgenomen door Teulings Koninklijke Drukkerijen, waarbinnen op 29 december 1936 de Geïllustreerde Pers was opgericht. De inhoud van de Week in Beeld is op een aantal pagina’s na identiek aan die van de provinciale kopbladen. Deze wisselpagina’s worden in de provinciale kopbladen gevuld met artikelen en reportages over regionale onderwerpen. Ook de pagina’s met sportverslaggeving worden per editie aangepast aan de regionale interesse. Alle covers hebben eenzelfde ontwerp, maar de coverfoto’s verschillen per blad. Vaste medewerker van alle edities is Clinge Dorenbosch. Een los nummer kost in 1946 30 cent. 

Supplement Olijk en Vrolijk
Genoemd kinderblad is het supplement “De Optimist Olijk en Vrolijk, ‘n leutig weekblad voor Jong en Oud”. Dit blad verscheen voor het eerst in augustus 1936 en werd vanaf 1938 meegeleverd. Sommige covers van “Ons Geïllustreerd Weekblad” werden ook gebruikt voor “Olijk en Vrolijk” en vervolgens werd een aantal van deze covers weer als kleurenillustratie opgenomen in “Ons Kinderboek” en in het Winterboek van 1939.

        
Elck wat Wils nr. 15-1917/ De Optimist nr. 02-1939/ De Optimist nr. 10-1940


mei 1937
 

15 october 1937, 2e jaargang nr. 11/ 22 october 1937, nr. 12/ 30 december 1937, nr. 22  


7 januari 1938, 2e jaargang nr. 23/ 14 januari 1938, nr. 24/ 28 januari 1938, nr. 26 


18 februari 1938, 2e jaargang, nr. 29/ 15 april 1938, nr. 37/ 6 mei 1938, nr. 40

 
Mag ik mee spelen? 1938/ de Visser 1938/Op de vogeljacht 1938

    
de Ontdekkingsreizigers 1939/ een ondeugende jongen 1939/ Mickey Muis als zeevaarder 1939
 
 
1 maart 1939, nr. 51/ Ezeltje rijden, 8 maart 1939, nr. 52/ de Vogelschool 1939

Het Mannetje op de maan, 1940/ 1940-05/ 1940-06
 
met dank aan Hans Crezee voor zijn bijdragen

 In feite zijn de vroege  ”Olijk en Vrolijk”-weekbladen die in kleur werden uitgegeven voorlopers in het klein van de latere Winterboeken. Ze bestonden ook uit verhalen, sprookjes, gedichtjes, kleurplaten, tekenlessen, spelletjes, puzzels en stripverhalen. De sfeer is al even Engels als die in de Winterboeken, want ook hier treft men o.a. Tiger Tim, Uncle Oojah, de Wolpopjes en de Aardmannetjes aan. De enige namen van bij de samenstelling betrokken personen, althans zichtbaar, zijn die van Jacobus Grosman die in ieder geval de strips “Gijsje Goochem” en “De avonturen van zeeman Stoppel” voor het blad aanleverde en Ton Hulsebosch, die voor vertaalwerk en wellicht ook verhalen zorgde. De beeldverhalen Roodkapje, De Gelaarsde Kat en Klein Duimpje zijn van Bern Dons.

In nummer 36 van 22 november 1940 staat de volgende advertentie:
Vraag aan Sint Nicolaas:
Het G.P. Winterboek. Een bijna 200 blz. dik boek voor jongens en meisjes van 8-16 jaar. Vol prachtige, adembenemende verhalen, grappige vertellingen, oude en nieuwe sprookjes, leuke spelletjes, goochelkunststukjes, knutselwerkjes enz.
Opmerkelijk aan het blad was het gebruik van Donald Duck en zijn neefjes op de voorpagina, vermoedelijk werden deze, evenals de overige strips, aangekocht uit Engeland. Toen door de Tweede Wereldoorlog de strips en de tekeningen niet meer uit Engeland konden komen hebben Nederlandse tekenaars het blad voorzien van tekenwerk. Olijk en Vrolijk verscheen vanaf 1940 in zwart-wit en verscheen tot minstens december 1941.
Olijk en Vrolijk is duidelijk een voorloper van het weekblad Donald Duck. Het logo van Donald Duck lijkt sterk op het logo van Olijk en Vrolijk (dansende letters) en de ondertitel van Donald Duck is ‘Een vrolijk weekblad’, wat ook lijkt te verwijzen naar zijn voorloper.
Er schijnen twee verschillende versies van het blad (naast elkaar) te hebben bestaan. De eerste nummers uit 1936 en 1937, die groot van formaat zijn (36,5 x 26,5 cm), met Slimpie Branie van Jac. Grosman op de achterkant, zijn niet makkelijk te vinden. 


9 augustus 1940, nr.21/ 16 augustus 1940, nr. 22/ 23 augustus 1940 nr. 23
 


30 augustus 1940, nr. 24/ 6 september 1940, nr. 25/ 13 september 1940, nr. 26
 


20 september 1940, nr. 27/ 4 october 1940, nr. 29/ 11 october 1940, nr. 30
 

“Margriet, weekblad voor Vrouwen en Meisjes”
Met het practisch en interessant damesblad wordt het tijdschrift Margriet bedoeld, dat vanaf 1938 tot aan 1940 ook als supplement op De Week in Beeld verschijnt. Het idee om van deze gratis bijlage een zelfstandig weekblad te maken komt van directeur Leo Teulings, die in de jaren twintig al nulnummers voor een damesblad had ontworpen. De nieuwe bedrijfsleider van de Geillustreerde Pers krijgt opdracht om dit idee verder uit te werken. Mevrouw Alma van Eysden-Peeren uit Schalkhaar wordt benaderd voor de redactie, welke zij vestigt in Deventer. Op 25 september 1938 rollen de eerste exemplaren van de kleine Margriet van de persen bij de Nederlandsche Diepdruk Inrichting en verschijnt de eerste Margriet op 30 september. 


Mevrouw Alma van Eysden-Peeren/ De eerste Margriet uit 1938
 

Van oktober 1940 tot november 1941 verschijnt een kleine Margriet met 12 pagina’s en een grote Margriet met 32 pagina’s. Vanaf november 1941 verschijnt alleen nog de grote Margriet, later onder de titel Margriet Weekblad voor vrouwen en meisjes. De abonnementsprijs is 15 cent per week en losse nummers kosten 20 cent. De lezeressen van Margriet zijn via het hoofdblad De Week in Beeld en de regionale nevenedities gratis verzekerd tegen ongelukken. Door de papierschaarste in de oorlogsjaren wordt het tijdschrift steeds kleiner van omvang. Om ruimte te winnen heeft het blad nu een kleine kop op de cover waaronder direct de tekst begint. Later in 1942 staat op de omslag (gedrukt in rood) weer het titelvignet en een zwart-wit foto, maar de papierkwaliteit wordt steeds minder. In november 1941 wordt de kleine Margriet wegens papierschaarste verboden. In 1945 verschijnt opnieuw de Margriet, in eerste instantie één keer per veertien dagen. 



Moeder en Kind
. Geïllustreerd tijdschrift voor de vrouw en haar gezin verschijnt van 1947 tot aan juni 1948. Vanaf 1 juli 1948 wordt het blad opgenomen in Margriet. In 1948 neemt Leo Teulings van De Geïllustreerde Pers Moeder en Kind over van De Internationale Pers van Ch. De Roy van Zuydewijn. Moeder en Kind wordt tot dan toe gedrukt op de persen van Teulings aan de Huidekoperstraat te Amsterdam. Teulings annuleert de drukorder echter, omdat de persen nodig zijn voor de drukkerij in Deventer. De Roy van Zuydewijn vindt een andere drukker, maar verkoopt het blad later toch aan Teulings. De Roy van Zuydewijn wordt mede-directeur van De Geïllustreerde Pers en Moeder en Kind gaat in juli 1948 op in Margriet , dat voortaan de ondertitel Weekblad voor Moeder en Kind draagt.
Van 1941 tot aan januari 1946 worden in De Week in Beeld tijdelijk de regionale kopbladen Eigen Erf, Fen Fryske Groun, Gelderland, Het Noorden en Utrecht in Woord en Beeld opgenomen. Het tijdschrift krijgt in 1943 ook zelf een verschijningsverbod opgelegd. Na de oorlog verschijnen genoemde kopbladen vanaf 1946 tot aan 1949 weer zelfstandig. In 1949 gaan ze weer op in de Week in Beeld. In 1947 wordt samengegaan met Zuid. Katholiek Weekblad voor Brabant en Limburg en in 1953 wordt voortgegaan onder de naam Revu, het Nederlands familieblad. Vanaf 1968 onder de titel Revu.
Bron: prof. Dr. Joan Hemels en drs. Renée Vegt/Het Geïllustreerd Tijdschrift in Nederland, Bibliografie deel 1 en 2 

Cent-romans
Regelmatig duiken er romans in pocket-editie op, die niet tot de bekende “Margrietbibliotheek” behoren, maar die wel een aardige bijdrage leveren aan het GP-tijdbeeld. De juiste datering is in de meeste gevallen niet meer te achterhalen.


De stem van haar hart. Vrij naar het Duitsch door Dol Metscher. Uitgave de Geillustreerde Pers Amsterdam 

  .
Op zeer zware proef gesteld. Naar het Engelsch van Baillie Reynolds 12 ct/ Liefde op het eerste gezicht of de verwisselde erfgename. Naar “Die Schöne Unbekannte” van H. Courths- Mahler 12 ct. /Twee sleutels op één deur. Het verhaal van een jonge liefde. Bewerkt naar het Amerilkaansch van Lida Larrinore 12 ct.
 


* Geld of liefde? Vrij naar het Duitsch door Grethe von Sas. Dit boekje dient als graties-premie voor diegenen die zich als nieuw abonné op ons geïllustreerd weekblad doen inschrijven. De Directie.
** Zijn Eerste Vrouw. Vrij naar het Duitsch door Dol Metscher. Uitgave De Geïllustreerde Pers Amsterdam. Voorplaat van Jacobus Grosman. 20 cent.
*** De Man met den Rooden Mantel. Roman door Nina Roland. (Pseud. voor Louise Augusta Hermans 1901 – ). Geen uitgever vermeld. 20 cent
 


* De Bruid van den Veerman door Ernst Zahn (24-01-1867 Zürich/12-02-1952 Meggen LU). Met illustraties. Uitgave De Geïllustreerde Pers N.V. Amsterdam-C N.Z. Kolk 31. 32,5 cent.
** Eerzuchtige Vrouw door Monica Browne. Met illustraties. Uitgave De Geïllustreerde Pers N.V. Amsterdam. 32,5 cent.
*** De Piraat van het Bodenmeer. Zwitsersche roman door C.E. Vogler. Vertaald door Do Metscher.De Geïllustreerde Pers N.V. Amsterdam-C. 20 cent.
 


De liefde van een Zigeuner-Meisje door Norah Kinnaird (verschenen eind jaren veertig) met cover van Siljus. Van de schrijfster werd op 6 mei 1916 in Woman’s World, uitgegeven door de Amalgamated Press in London, het verhaal Punch and Judy gepubliceerd. Op 6 april 1946 verscheen in hetzelfde tijdschrift het verhaal Love dares all!
 


De poorten van het geluk. Naar het Engelsch van Effie A. Rowlands. Voorplaat van Jacob Jansma./ Onterfd….! Naar het Engelsch van Dolf Wyllarde. Voorplaat van Van Uffelen. Prijs f 0.30.
 

 


Striemen der Schande door G. Morimer. De Geïllustreerde Pers N.V. Amsterdam,1950
* Zij waren beiden jong…. door Reita Lambert (Amerikaanse korte-verhalenschrijfster uit de eerste helft van de vorige eeuw). Dit verhaal verscheen als feuilleton onder de titel And both were young in the American Magazine van sept/okt/nov/dec 1937 en jan 1938. Druk Teulings Grafisch Bedrijf ‘s-Hertogenbosch.
** Claudine en het Wonder naar de roman van Wilhelm Lichtenberg. Vertaling Jos. van de Griendt. Uitgave Geïllustreerde Pers Amsterdam. Voorplaat van Siljus.
*** Het boek Claudine en het Wonder wordt aangekondigd in een advertentie in Margriet no. 43 van 27-10-1951.
**** De Man van haar Keuze door Clarence Buddington Kelland. Advertentie in Margriet nr. 46, 18 november 1950.
 

Het Koningshuis
Ook het Koningshuis werd door de Geïllustreerde Pers niet vergeten. In 1945 verschijnt “Oranje Overwint” voor de prijs van 85 cent. En daarnaast “5 bewogen jaren. De oorlog in Beeld ” en “Aanpakken!”, gebrocheerde uitgaven met veel zwart-wit foto’s. 

 

In 1948 ziet “Oranje in het Goud 1898-1948″ het licht, een album samengesteld door D. Wijnbeek in verband met het gouden regeringsjubileum van H.M. Koningin Wilhelmina. En in 1953 verschijnt “5 jaar Majesteit”. Een extra uitgave van Margriet en Revue ter gelegenheid van het eerste regeringslustrum van Koningin Juliana (prijs voor abonnees 95 cent, voor anderen f 1,50). 

 

Margriet’s Kookboek
En dan verschijnt vlak na de Tweede Wereldoorlog het eerste Margriet Kookboek. Qua formaat een kopie van de Winterboeken en ook de lay-out en het kleurgebruik hebben dezelfde stijl. Het omslag is van Piet Stempels. In de loop der jaren zullen nog vele “Margriet” Kookboeken volgen!

 

 

 

 

Jeugduitgaven
In 1950 verschijnt bij de Geïllustreerde Pers Piepsnoet Durfal, een geniet prentenboek over een overmoedig muisje dat een fiets bouwt, daarmee van een heuvel af rijdt en een ongeluk krijgt. Met eenvoudige prenten in oranje, geel, groen en bruin.

 

Na(ast) de periode van de Margriet Jeugdbibliotheek (zie Biografieën Hans Kresse) en de Walt Disney-uitgaven (zie Walt Disneyboeken) verschijnen in 1962 de eerste pockets en in 1962 en 1963 respectievelijk de Drie Paardjes en de Drie Paardjes op Vakantie door Piet Worm (zie Biografieën Piet Worm).
Tussen 1965 en 1969 verschijnt de zesdelige Carolienserie van Pierre Probst (1913-2007; http://en.wikipedia.org/wiki/Pierre_Probst ) in de Nederlandse bewerking van Han G. Hoekstra. 


Margriet nr. 18, 5 mei 1962, bladzijde 28 en 29  


Carolien en haar droomhuis 1965/ Carolien op de Noordpool 1967/ Carolien in India 1967
 

In 1968 wordt De Verhalenreus uitgegeven. Een schat van sprookjes en vertellingen uit de wereldliteratuur, verzameld door Bryna en Louis Untermeyer. En daarnaast verschijnt rond die periode Niels Holgersson’s wonderbare reis van Selma Lagerlöf, uit het Zweeds vertaald door Margaretha Meyboom. Met als motto van Jan Ligthart: Een boek voor jonge mensen en om ouden jong te maken. 

 


De Toverlantaarn. Uitgever De Geillustreerde Pers Amsterdam, 1972. Met sprookjes als Prinses Zilvermaan, Prins Kikvors, De glazen berg e.v.a. /Uit Lange Snuit, 1987. Van Holkema & Warendorf, in samenwerking met Margriet/ De Geillustreerde Pers Amsterdam.